در این کتاب پس از واگشایی مفهوم رمز و ارائه‌ی نمونه‌های گوناگونی از آن در فرهنگ و ادب و هنر جوامع گوناگون، تفاوت‌های آن با تمثیل نشان داده شده و نقش و سهم هر یک از این دو در بیان وجدانیات و تجارب عرفانی و باطنی و واردات قلبی و تصویر عالم ماورا که به زبان عقل برهانی بیان‌شدنی نیستند وصف شده است. نیز با زدودن این تصویر نادرست که رمزپردازی را فقط در قلمرو ادب می‌توان یافت، از جلوه‌ها و کاربردهای نظام رمز در معماری و نگارگری و مینیاتور و نقش‌پردازی و باغ‌آرایی و خانه‌سازی و نحوه‌ی برگزاری آیین‌های عبادی و جشن‌ها و اعیاد سنتی و جامه‌دوزی و جامه‌پوشی و ... یاد می‌شود.
بخشی از کتاب نیز درباره‌ی رابطه‌ی قداست، به مفهوم تجلی عالم مینو و فوق بشری، با هنر است. هنر قدسی با نقوشی انتزاعی و تصویر طبیعت و عناصری چون آب و آتش و بازی با حجم و نور و ظلمت، حال و هوایی روحانی برمی‌انگیزد چنان که گویی از عالم غیب و قداست نشانی دارد، و از نمونه‌های آن در هنر اعصار گذشته و نیز معاصر در این کتاب سخن رفته است.
