ضرورت بازگشت به پدران لیبرال
۳۰ آذر ۱۴۰۴
«لیبرالیسم در روزگار ظلمت» در گفت‌وگو با احسان سنایی اردکانی؛
شنبه ۲۲ آذر ۱۴۰۴ – ایبنا
سرسخت بودن چندان هم خوب نیست
احسان سنای اردکانی گفت: سرسختی، همان وضعیتی است که در اثر تعصب گفتمانی، خواه نسبت به اندیشه‌های لیبرال و خواه اندیشه‌های ضدلیبرال بروز پیدا میکند.
سرویس دین و اندیشه خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) – محمدحسن ابوالحسنی؛ کتاب «لیبرالیسم در روزگار ظلمت» یکی از آثار تازه‌منتشرشده نشر مرکز است. این کتاب را جاشوآ ال. چرنیس نوشته و احسان سنایی اردکانی ترجمه کرده است. در این کتاب با سیره عملی لیبرال‌های معتدلی آشنا می‌شویم که از شتاب در قضاوت، و ساده‌نگری پرهیز کرده و نسبت به مسائلی که در فضای سیاست قرن بیستم پدید آمد، دیدگاه پیچیده‌ای داشتند، دیدگاهی که با تعهد اخلاقی همراه بود. درباره این کتاب با مترجم گرامی گفتگویی کردیم که از نظر می‌گذرد.
کتاب «لیبرالیسم در روزگار ظلمت» در سال ۲۰۲۱ به زبان انگلیسی منتشر شده است. شما چه خصوصیاتی در این کتاب دیدید که توجه‌تان را برای ترجمه آن جلب کرد؟ ویژگی‌های شاخص این کتاب چیست؟
اولین ویژگی چشم‌گیر کتاب از دید من، ارائۀ یک تعریف غیرگفتمانی از لیبرالیسم است؛ تعریفی که لیبرال بودن فرد را به باور و اعتقاد کلی او یا پایبندیاش به مجموعهای از گزارهها محدود نمیداند، و شاخصههایی را در «رفتار» او دال بر این صفت دنبال میکند. این شاخصهها – نظیر استقبال از عدمقطعیت، احتیاط در ابراز نظر، مدارا با تفاوتها، پذیرش پیچیدگیها و مقابله با سرسختی – از قضا ویژگیهایی است که امروزه انتظار میرود دانشمندان یا فلاسفۀ طبیعی نیز در مواجهه با مسائل علوم انسانی اتخاذ کنند تا شأن و موقعیت هر دو ساحت، و پیچیدگیهایی جهانی که در آن زیست میکنیم – چه در سطح تجربی و چه در سطح اندیشگی – حفظ بشود. این در حالیست که با مرور ریشههای لیبرالیسم در تاریخ اندیشه، از قضا به حضور همین ویژگیها در اندیشمندانی برمیخوریم که اگرچه جملگی دوست‌دار و وام‌دار علوم تجربی بودند، امروزه به عنوان آبای لیبرالیسمِ فلسفی، سیاسی، یا اقتصادی شناخته میشوند؛ اندیشمندانی همچون دیوید هیوم، جان لاک، آدام اسمیت، بنجامین فرانکلین، و توماس جفرسون. پس معتقدم این کتاب در عین ارائۀ نگاهی نو به ماهیت لیبرالیسم، و در عین مروری نسبتاً منسجم بر تاریخچۀ متأخرتر این نحلۀ فکری، نقب واقعگرایانهای به جوهر و پیشینۀ این مفهوم هم زده است؛ جوهری که پیوندی ناگسستنی با رویۀ صحیح علم ورزیدن در علوم تجربی و انسانی دارد.
ادامه مطلب : www.ibna.ir